De RIVM-CO2-norm: 1200 ppm als grens
De Gezondheidsraad concludeerde in 2010 dat er weinig onderzoek is dat aantoont dat gezondheidseffecten optreden bij CO2-concentraties onder een grove drempel van 1200 ppm. Het RIVM hanteert deze waarde als bovengrens voor voldoende ventilatie. Boven 1200 ppm ontstaat geurhinder en daalt concentratievermogen meetbaar.
Voor scholen onderscheidt het Programma van Eisen Frisse Scholen drie ambitieniveaus:
- Klasse C (voldoende) — maximaal 1200 ppm CO2
- Klasse B (goed) — maximaal 950 ppm CO2
- Klasse A (uitmuntend) — maximaal 800 ppm CO2
Voor woningen geldt geen wettelijke CO2-grenswaarde, maar de Gezondheidsraad-grens van 1200 ppm wordt door RIVM en GGD'en als referentie gehanteerd. Wilt u weten of uw eigen woning boven die grens komt? Lees dan hoe u CO2 meet in huis en wat u doet bij te hoge waarden, of vergelijk de modellen in onze gids CO2-meter kopen.
Hoeveel verse lucht per persoon: de Bouwbesluit-eis
Het Bouwbesluit beschrijft hoeveel luchtverversing er per ruimte en per persoon moet plaatsvinden, op basis van behoefte aan zuurstof en afvoer van vocht, vluchtige stoffen en geuren.
Per persoon geldt minimaal:
- Nieuwbouw (vanaf 1 april 2012): 8,5 liter per seconde per persoon, oftewel 30,6 m³/uur per persoon
- Bestaande bouw: 3,44 liter per seconde per persoon, oftewel 12,4 m³/uur per persoon
Per ruimte gelden aanvullende minima:
- Woonkamer en slaapkamer: minimaal 3,5 l/s per m² vloeroppervlak
- Keuken: minimaal 21 l/s (75 m³/uur) mechanische afzuiging
- Badkamer: minimaal 14 l/s (50 m³/uur) mechanische afzuiging
- Toilet: minimaal 7 l/s (25 m³/uur) mechanische afzuiging
Gezondheidseffecten van slechte ventilatie
Het RIVM en de GGD-richtlijn medische milieukunde noemen de volgende klachten en risico's bij onvoldoende ventilatie:
- Hoofdpijn, vermoeidheid en sufheid
- Oogirritatie en luchtwegklachten
- Verergering van astma en allergische reacties
- Geurhinder
- Verhoogde verspreiding van luchtweginfecties (griep, corona) via aerosolen
- Verminderde leerprestaties en concentratie
Het RIVM benadrukt dat luchtreinigers geen vervanging zijn voor ventilatie: zij zuiveren de lucht maar verversen die niet. Alleen verse buitenlucht voert CO2 en vocht daadwerkelijk af.
De vijf RIVM-aanbevelingen voor woningen
- Ventileer 24 uur per dag. Houd ventilatieroosters open en zet WTW-systemen niet uit.
- Voldoe minimaal aan het Bouwbesluit. Bestaande woningen die hier niet aan voldoen kunnen overwegen om mechanische ventilatie of WTW bij te plaatsen.
- Gebruik het systeem volgens handleiding. Vervang filters, reinig roosters en laat het systeem periodiek inregelen door een vakman.
- Stem de capaciteit af op het gebruik. Meer mensen of intensiever gebruik vraagt meer ventilatie. Een systeem met CO2-gestuurde (vraaggestuurde) ventilatie regelt dit automatisch op basis van de gemeten ppm-waarde.
- Lucht regelmatig. Open ramen tussen activiteiten of pauzes voor extra spuiventilatie.
Wanneer een vakman raadplegen?
Het RIVM adviseert een deskundige te raadplegen bij:
- Aanhoudende vocht- of schimmelproblemen ondanks ventileren
- Klachten van bewoners (hoofdpijn, vermoeidheid) die niet anders te verklaren zijn
- Twijfel of een bestaand systeem nog goed functioneert
- Verbouwing of energiebesparende maatregelen die de luchtdichtheid verhogen
